nsan haklar evrensel beyannamesi
nsz
nsanlk ailesinin btn yelerinde bulunan haysiyetin ve bunlarn eit ve devir kabul etmez haklarnn tannmas hususunun, hrriyetin, adaletin ve dnya barnn temeli olmasna, 
nsan haklarnn tannmamas ve hor grlmesinin insanlk vicdann isyana sevkeden vahiliklere sebep olmu bulunmasna, dehetten ve yoksulluktan kurtulmu insanlarn, iinde sz ve inanma hrriyetlerine sahip olacaklar bir dnyann kurulmas en yksek amalar oralak ilan edilmi bulunmasna, 
nsanin zulm ve baskya kar son are olarak ayaklanmaya mecbur kalmamas iin insan haklarnn bir hukuk rejimi ile korunmasnn esasl bir zaruret olmasna, 
Uluslararasnda dosta ilikiler gelitirilmesini tevik etmenin esasl bir zaruret olmasna, 
Birlemi Milletler halklarnn, Antlamada, insann ana haklarna, insan ahsnn haysiyet ve deerine, erkek ve kadnlarn eitliine olan imanlarn bir kere daha ilan etmi olmalarna ve sosyal ilerlemeyi kolaylatrmaya, daha geni bir hrriyet ierisinde daha iyi hayat artlar kurmaya karar verdiklerini beyan etmi bulunmalarna, 
ye devletlerin, Birlemi Milletler Tekilat ile ibirlii ederek insan haklarna ve ana hrriyetlerine btn dnyada gerekten sayg gsterilmesinin teminini taahht etmi olmalarna, 
Bu haklar ve hrriyetlerin herkese ayn ekilde anlalmasnn yukardaki taahhdn yerine getirilmesi iin son derece nemli bulunmasna gre, 
Birlemi Milletler Genel Kurulu, 
nsanlk topluluunun btn fertleriyle uzuvlarnn bu beyannameyi daima gznnde tutarak
retim ve eitim yoluyla bu haklar ve hrriyetlere saygy gelitirmeye, gittike artan milli ve milletleraras tedbirlerle gerek bizzat ye devletler ahalisi gerekse bu devletlerin idaresi altndaki lkeler ahalisi arasnda bu haklarn dnyaca fiilen tannmasn ve tatbik edilmesini salamaya gayret etmeleri amacyla btn halklar ve milletler iin ulalacak ortak ideal olarak ibu nsan Haklar Evrensel Beyannamesini ilan eder.
Madde 1
Btn insanlar hr, haysiyet ve haklar bakmndan eit doarlar. Akl ve vicdana sahiptirler ve birbirlerine kar kardelik zihniyeti ile hareket etmelidirler. 
Madde 2
Herkes, rk, renk, cinsiyet, dil, din, siyasi veya dier herhangi bir akide, milli veya itimai mene, servet, dou veya herhangi dier bir fark gzetilmeksizin ibu Beyannamede ilan olunan tekmil haklardan ve btn hrriyetlerden istifade edebilir. 
Bundan baka, bamsz memleket uyruu olsun, vesayet altnda bulunan, gayri muhtar veya sair bir egemenlik kaytlamasna tabi lke uyruu olsun, bir ahs hakknda, uyruu bulunduu memleket veya lkenin siyasi, hukuki veya milletleraras stats bakmndan hibir ayrlk gzetilmeyecektir. 
Madde 3 
Yaamak, hrriyet ve kii emniyeti her ferdin hakkdr. 
Madde 4
Hi kimse klelik veya kulluk altnda bulundurulamaz; klelik ve kle ticareti her trl ekliyle yasaktr. 
Madde 5
Hi kimse ikenceye, zalimane, gayriinsani, haysiyet krc cezalara veya muamelelere tabi tutulamaz. 
Madde 6
Herkes her nerede olursa olsun hukuk kiiliinin tannmas hakkn haizdir. 
Madde 7
Kanun nnde herkes eittir ve farksz olarak kanunun eit korumasndan istifade hakkn haizdir. Herkesin ibu Beyannameye aykr her trl ayrdedici mualeleye kar ve byle bir ayrdedici muamele iin yaplacak her trl kkrtmaya kar eit korunma hakk vardr. 
Madde 8
Her ahsn kendine anayasa veya kanun ile tannan ana haklara aykr muamelelere kar fiilli netice verecek ekilde milli mahkemelere mracaat hakk vardr. 
Madde 9
Hi kimse keyfi olarak tutuklanamaz, alkonulanamaz veya srlemez. 
Madde 10
Herkes, haklarnn, vecibelerinin veya kendisine kar cezai mahiyette herhangi bir isnadn tespitinde, tam bir eitlikle, davasnn bamsz ve tarafsz bir mahkeme tarafndan adil bir ekilde ve ak olarak grlmesi hakkna sahiptir. 
Madde 11
1. Bir su ilemekten sank herkes, savunmas iin kendisine gerekli btn tertibatn salanm bulunduu ak bir yarglama ile kanunen sulu olduu tespit edilmedike masum saylr. 
2. Hi kimse ilendikleri srada milli veya milletleraras hukuka gre su tekil etmeyen fiillerden veya ihmallerden tr mahkum edilemez. Bunun gibi, suun ilendii srada uygulanabilecek olan cezadan daha iddetli bir ceza verilemez. 
Madde 12
Hi kimse zel hayat, ailesi, meskeni veya yazmas hususlarnda keyfi karmalara, eref ve hretine kar tecavzlere maruz braklamaz. Herkesin bu karma ve tecavzlere kar kanun ile korunmaya hakk vardr. 
Madde 13
1. Herkes herhangi bir devletin snrlar dahilinde serbeste dolama ve yerleme hakkna haizdir. 
2. Herkes, kendi memleketi de dahil, herhangi bir memleketi terketmek ve memleketine dnmek hakkna haizdir. 
Madde 14
1. Herkes zulm karsnda baka memleketlerden mlteci olarak kabul talep etmek ve memleketler tarafndan mlteci muamelesi grmek hakkn haizdir. 
2. Bu hak, gerekten adi bir crme veya Birlemi Milletler prensip ve amalarna aykr faaliyetlere mstenit kovuturmalar halinde ileri srlemez. 
Madde 15
1. Her ferdin bir uyrukluk hakk vardr. 
2. Hi kimse keyfi olarak uyrukluundan ve uyrukluunu deitirmek hakkndan mahrum edilemez. 
Madde 16
1. Evlilik ana varan her erkek ve kadn, rk, uyrukluk veya din bakmndan hibir kstlamaya tabi olmakszn evlenmek ve aile kurmak hakkna haizdir. Her erkek ve kadn evlenme konusunda, evlilik sresince ve evliliin sona ermesinde eit haklar haizdir. 
2. Evlenme akdi ancak mstakbel elerin serbest ve tam rzasyla yaplr. 
3. Aile, cemiyetin tabii ve temel unsurudur, cemiyet ve devlet tarafndan korunmak hakkn haizdir. 
Madde 17
1. Her ahs tek bana veya bakalaryla birlikte mal ve mlk sahibi olmak hakkn haizdir. 
2. Hi kimse keyfi olarak mal ve mlknden mahrum edilemez. 
Madde 18
Her ahsn, fikir, vicdan ve din hrriyetine hakk vardr; bu hak, din veya kanaat deitirmek hrriyeti, dinini veya kanaatini tek bana veya topluca, ak olarak veya zel surette, retim, tatbikat, ibadet ve ayinlerle izhar etmek hrriyetini ierir. 
Madde 19
Her ferdin fikir ve fikirlerini aklamak hrriyetine hakk vardr. Bu hak fikirlerinden tr rahatsz edilmemek, memleket snrlar mevzubahis olmakszn malmat ve fikirleri her vasta ile aramak, elde etmek veya yaymak hakkn ierir. 
Madde 20
1. Her ahs saldrsz toplanma ve dernek kurma ve dernee katlma serbestisine maliktir. 
2. Hi kimse bir dernee mensup olmaya zorlanamaz. 
Madde 21
1. Her ahs, dorudan doruya veya serbeste seilmi temsilciler vastasyla, memleketin kamu ileri ynetimine katlmak hakkn haizdir. 
2. Her ahs memleketin kamu hizmetlerine eitlikle girme hakkn haizdir. 
3. Halkn iradesi kamu otoritesinin esasdr; bu irade, gizli ekilde veya serbestlii salayacak muadil bir usul ile cereyan edecek, genel ve eit oy verme yoluyla yaplacak olan devri ve drst seimlerle ifade edilir. 
Madde 22
Her ahsn, cemiyetin bir yesi olmak itibariyle, sosyal gvenlie hakk vardr; haysiyeti iin ve ahsiyetinin serbeste gelimesi iin zaruri olan ekonomik, sosyal ve kltrel haklarn milli gayret ve milletleraras ibirlii yoluyla ve her devletin tekilat ve kaynaklaryla mtenasip olarak gerekletirilmesine hakk vardr. 
Madde 23
1. Her ahsn almaya, iini serbeste semeye, adil ve elverili alma artlarna ve isizlikten korunmaya hakk vardr. 
2. Herkesin, hibir fark gzetilmeksizin, eit i karlnda eit crete hakk vardr. 
3. alan her kimsenin kendisine ve ailesine insanlk haysiyetine uygun bir yaay salayan ve gerekirse her trl sosyal koruma vastalaryla da tamamlanan adil ve elverili bir crete hakk vardr. 
4. Herkesin menfaatlerinin korunmasi iin sendikalar kurmaya ve bunlara katlmaya hakk vardr. 
Madde 24
Her ahsn dinlenmeye, elenmeye, bilhassa alma mddetinin makul surette snrlandrlmasna ve muayyen devrelerde cretli tatillere hakk vardr. 
Madde 25
1. Her ahsn, gerek kendisi gerekse ailesi iin, yiyecek, giyim, mesken, tbbi bakm, gerekli sosyal hizmetler dahil olmak zere sal ve refahn temin edecek uygun bir hayat seviyesine ve isizlik, hastalk, sakatlk, dulluk, ihtiyarlk veya geim imknlarndan iradesi dnda mahrum brakacak dier hallerde gvenlie hakk vardr. 
2. Ana ve ocuk zel ihtimam ve yardm grmek hakkn haizdir. Btn ocuklar, evlilik iinde veya dnda dosunlar, ayn sosyal korunmadan faydalanrlar. 
Madde 26
1. Her ahsn renim hakk vardr. renim hi olmazsa ilk ve temel safhalarnda paraszdr. lk retim mecburidir. Teknik ve mesleki retimden herkes istifade edebilmelidir. Yksek retim, liyakatlerine gre herkese tam eitlikle ak olmaldr. 
2. retim insan ahsiyetinin tam gelimesini ve insan haklaryla ana hrriyetlerine saygnn kuvvetlenmesini hedef almaldr. retim btn milletler, rk ve din gruplar arasnda anlay, hogr ve dostluu tevik etmeli ve Birlemi Milletlerin barn idamesi yolundaki almalarn gelitirmelidir. 
3. Ana baba, ocuklarna verilecek eitim trn semek hakkn ncelikle haizdirler. 
Madde 27
1. Herkes, topluluun kltrel faaliyetine serbeste katlmak, gzel sanatlar tatmak, ilim sahasndaki ilerleyie itirak etmek ve bundan faydalanmak hakkn haizdir. 
2. Herkesin yaratt, her trl bilim, edebiyat veya sanat eserlerinden mtevellit manevi ve maddi menfaatlerin korunmasna hakk vardr. 
Madde 28
Herkesin, ibu Beyannamede derpi edilen hak ve hrriyetlerin tam tatbikini salayacak bir sosyal ve milletleraras nizama hakk vardr. 
Madde 29
1. Her ahsn, ahsiyetinin serbest ve tam gelimesi ancak bir topluluk iinde mmkndr ve ahsn bu toplulua kar grevleri vardr. 
2. Herkes, haklarnn ve hrriyetlerinin kullanlmasnda, sadece, bakalarnn haklarnn ve hrriyetlerinin gereince tannmas ve bunlara sayg gsterilmesi amacyla ve ancak demokratik bir cemiyette ahlkn, kamu dzeninin ve genel refahn hakl